Rondje in het Stokstraatkwartier ter viering van Driekoningen

Voor de vijftiende keer liep de Driekoningenstoet op de avond van 6 januari, de dag van het feest van Driekoningen, een rondje in het Stokstraatkwartier. Jozef en Maria met hun kindeke Jezus, de drie wijzen uit het Oosten, een sterdrager, trommelaars, allen vergezeld door herders, engeltjes in opleiding, jonge aspirant-koningen, en een ruime variatie aan dieren (ezels, pony’s, honden, alpaca’s). Na de ommegang trok iedereen – minus de dieren – de basiliek binnen voor een samenkomst die werkelijk bijzonder van sfeer was. 

Kraambezoek
Jozef en Maria, plus de drie wijzen kregen op het altaar een koninklijk onthaal, en alle aanwezige kinderen werden door pastoor Vries uitgenodigd om op de trappen naar het altaar te gaan zitten, ‘in het huisje van Maria en Jozef’. Er werd gezongen, de muziek van de Maastrichtse harmonie en drumband Kunst Door Oefening swingde! “Waarom zijn de koningen hier, en waarom hebben ze zulke mooie cadeaus (goud, wierook en mirre) voor het kindje bij zich?”, vroeg Pastoor Vries. Door de exact juiste toon die pastoor Vries wist te treffen, kreeg hij een groot scala aan (soms niet helemaal adequate) antwoorden. Maar om goed of fout ging het niet echt, wel om de verwondering over het fascinerende verhaal van de drie wijzen. Het goud, de wierook en mirre werden bij het kribje neergelegd, de kinderen mochten vervolgens de koningen een hand geven (en konden naar Zuid-Europees gebruik een briefje met daarop een wens in het mandje van de koningen leggen) en gingen daarna op kraambezoek bij het kindeke.

Initiatief van de koster
Het initiatief voor deze Driekoningenstoet ligt bij Mark Pleunis, de koster van de Onze-Lieve-Vrouwebasiliek. Zeventien jaar geleden hoorde hij dat de Driekoningenstoet in Weert niet langer georganiseerd zou worden. Hij zorgde ervoor dat de kostuums en attributen konden worden overgenomen. In 2006 werd de stoet in de stad geïntroduceerd. “Het was vanaf het begin een succes, hoewel het werven van vrijwilligers met hun dieren toch iedere keer weer een opgave is. Maar het resultaat van zo’n stoet is steeds weer imposant!” Tweemaal kon de stoet geen doorgang vinden vanwege corona. Pastoor Vries heeft toen in de parochie van Sint-Pieter een Duits gebruik in aangepaste vorm in ere hersteld. In Duitsland wordt met krijt een afgekorte zegewens – CMB: Christus+Mansionem+Benedicat; Christus zegene dit huis – op de deurpost van huizen van parochianen geschreven. Op Sint-Pieter werden gedrukte zegenwens huis aan huis verspreid.

Weggezakt fenomeen
Anders dan in Italië en Spanje, waar Driekoningen groots gevierd wordt, is het feest Driekoningen in Nederland een beetje weggezakt. In sommige streken gaan kinderen verkleed als koning (en mét ster) zingend langs de deuren, en soms wordt naar Frans en Belgisch gebruik een driekoningenkoek gegeten. In zo’n koek wordt een boon of een porseleinen beeldje meegebakken, en wie dat aantreft in zijn deel van de lekkernij is de koning voor de dag.

En in Maastricht hebben we dus de Driekoningenstoet (plus de ontvangst in de kerk en daarna voor iedereen warme chocolademelk met driekoningenkoek in de parochiezaal). Wie mee wil doen voor volgend jaar weet koster Pleunis wel te vinden. Toch?

Tekst: Marianne Lubrecht

Foto's: Marianne Lubrecht en Tessa Steinmann