Bordenhal twee dagen podium om de kracht van verbeelding te laten voelen

Het theater waar Toneel Groep Maastricht (TGM) haar thuishaven heeft, stond afgelopen vrijdag en zaterdag in het teken van verbinding door verbeelding. Gekoppeld aan het indrukwekkende autobiografische toneelstuk 'Ik Blijf Bij Je' van de Venlose acteur Abby Chalgoum, kregen deelnemers aan het project Jij Komt Toch Ook? de gelegenheid om –begeleid door regisseurs en medewerkers van TGM – op ‘gespeelde’ wijze met elkaar in gesprek te komen.

Manon Machiels – onder meer bekend van de inmiddels niet meer weg te denken jaarlijkse winterjassenacties – van Samen voor Maastricht bedacht het initiatief. Voordat het toneelspel Ik Blijf Bij Je en in een later stadium het verbindingsproject Jij Komt Toch Ook? van start gaan, vertelt ze vrijdag- en zaterdagmiddag  over hoe ze tot dit initiatief is gekomen. Ze spreekt over een ervaring uit haar jeugd die haar– van haar theaterstoel omblies.

Verknocht aan theater
In de Bonbonnière, in haar tienerjaren nog de schouwburg van Maastricht, ziet ze op 14-jarige leeftijd haar eerste toneelstuk. Het stuk Harold Maude maakt een onuitwisbare indruk op haar. En dat niet alleen vanwege de acteurs, de grande dame van het Nederlandse toneel, Mary Dresselhuys, en de nog piepjonge Huub Stapel. Manon raakt voorgoed verknocht aan theatervoorstellingen. Hoe een verhaal – in dit geval een ingewikkelde affaire tussen een jongeman en een volwassen vrouw – op een bühne tot leven komt, leert haar dat communiceren door verbeelding een rijkdom kan zijn voor ieder mens. Door haar dagelijkse job – met de Stichting Samen voor Maastricht iets betekenen voor mensen die om welke reden dan ook het niet altijd even makkelijk hebben in de moderne samenleving - komt ze op het idee om een project te ontwikkelen. Daarin leren mensen ‘speulenterend’ over hun eigen schaduw heen te stappen en ongedwongen via een zelfverzonnen personage en rol in gesprek te komen met anderen.

TGM
Het is voor Manon Machiels al snel duidelijk dat ze Jij Komt Toch Ook? met mensen van Toneel Groep Maastricht wil ontwikkelen en verwezenlijken. En zo geschiedde. Het lukt haar TGM te enthousiasmeren en komt in verbinding met ervaren theaterworkshopmedewerkers van de Maastrichtse toneelgroep. De vrijdag en zaterdag worden de deelnemers begeleid door Eva Custers, Sander van Egmond en Yala Claessens. Laatstgenoemde begeleidt Machiels in het project vorm en inhoud te geven. Machiels zegt na afloop over de samenwerking: “Ik denk dat het een en ander wel heel goed heeft uitgepakt."

Leerlingen
De toneelvoorstelling die de deelnemers krijgen voorgeschoteld, is daar zeker ook debet aan. Ik Blijf Bij Je – dat de komende maanden door heel het land wordt gespeeld – heeft op jong en oud impact. Een studente van het Bernard Lievegoed College – 125 leerlingen van deze middelbare vrijeschool zien het stuk - is enthousiast: “Wat een mooie voorstelling. En vooral ook een toneelspel dat tot nadenken stemt over je eigen leven en dat van anderen." Dit soort reacties is precies wat Manon Machiels voor ogen heeft met dit initiatief. “Problemen in het leven zoals eenzaamheid en armoede gaan niet alleen over geld. Heel veel dagelijkse zorgen komen voort of worden juist opgelost door opleiding, zelfredzaamheid, wonen, economische zelfstandigheid, gezondheid en mogelijkheden tot participatie.” 

Theaterdrempels
Niet minder maar wel anders belangrijk vindt Machiels het wegnemen van theaterdrempels. Onbekend maakt onbemind. Toneel en tal van andere theatervormen hebben vaak te maken met dat fenomeen. Misschien nog wel meer in tijden – zoals nu – waarin kunst en cultuur worden weggezet als elitair. Tot haar grote vreugde ziet Machiels in de aanloop naar het project Jij Komt Toch Ook? dat de animo groot is. Tweehonderd mensen zijn vrijdag en zaterdag van de partij in de Bordenhal. “Dat is 100% meer dan we beoogd hadden. Extra fijn: veel jongeren en een grote variatie aan deelnemers. Van mensen via de Zonnebloem, Stiching Met Je Hart, Trajekt tot de scholieren van het Bernard Lievegoed College. Andere deelnemers schreven in via Quiet Community Maastricht, Humanitas, Levanto, Same Oet,Wijkjury Maastricht en Buurttheater Maastricht.

Ik blijf bij je
De voorstelling ‘Ik blijf bij je’ is gebaseerd op het succesvolle gelijknamige autobiografischeboek Ik blijf bij je van Abbie Chalgoum. Hij schreef het samen met Alwin Grijseels. De Venlonaar speelt zelf de hoofdrol en neemt het publiek mee naar zijn verleden waarin hij zich van jongs af aan staande probeert te houden tussen twee culturen. In een regie van Michel Sluysmans wordt Ik Blijf Bij Je door recensenten gezien als een troostrijke en ontroerende vertelling over een man die zijn leven lang vecht om erbij te mogen horen en te worden gezien in wie hij is. Het project Jij Komt Toch Ook? werd financieel mogelijk gemaakt door steun van de Provincie Limburg en de gemeente Maastricht.

Tekst en foto's: Laurens Bouvrie